Po raz kolejny zdarza nam się opisywać majątek Felin. W tym czasie mamy najszeczegółowsze wiadomości z czasów wystawy, która odbyła się w Lublinie w roku 1901. Po jej odbyciu sporządzono i podano do publicznej wiadomości Księgę Pamiątkową, w której to właśnie znalazł opis majątku zarządzanego przez p. Plewińskiego.
Jak już wiemy z poprzednich publikacji, majątek Felin położony był wówczas w guberni w powiecie lubelskim, a w roku 1897 został nabyty przez p. Erazma Plewińskiego. Nie posiadał on łąk i lasów, lecz ziemi ornej było ok. 280 m. Grunt był średnio ciężki, przepuszczalny i z podłożem kamienistym, a gatunek jego nazwano – popielatką lubelską.
Budynkom gospodarczym nie brakowało wówczas niczego. Były one drewniane, kryte gontem, a jedynym murowanym budynkiem była stodoła. Gospodarstwo rolne do roku 1900 było dowolne, dopiero po tej dacie zaprowadzono płodozmian 8-polowy (pola po 30 morgów) z rotacją następującą:
1) Buraki
2) Jęczmień.
3) Koniczyna.
4) Pszenica.
5) Ziemniaki.
6) Mieszanka (na zielono i ziarno).
7) Pszenica.
8) Owies.
Oprócz pól płodozmiennych było jeszcze jest jeszcze 30 morgów pola, wydzierżawionego wojsku na plac do strzelania.
Ogólna przestrzeń do nawożenia wynosiła 61 morgów. Na 1 mórg kładło się 40 fur parokonnych. Oprócz miejscowego obornika właściciel posiłkował się nawozami miejskimi, nawożąc niemi rocznie 15 morgów po 20 beczek na mórg.
Produkcja rolna skierowana była do produkcji warzyw okopowych i jęczmienia. Produkcja hodowlana – na bydło rogate. Uprawa pod zboże dokonywała się pługami dwuskibowymi Szutz i Bethke na 6 cali głębokości. Nawóz przeorywano na 4 cale. Na jesieni przeorywano glebę na 6 cali, wraz z pogłębiaczami Hohenheim – na 3 cale. Siew buraków odbywał się ręcznie, a oziminy rozrzucano za pomocą siewnika rzutowego Eckerta, po 1 korcu na mórg i trwał od 1 do 20 września. Inwentarz roboczy w gospodarstwie stanowiło 22 konie. Hodowano także 30 dojnych krów rasy Holenderskiej
Z nowszych narzędzi posiadano wówczas: 2 żniwiarki Wooda, 1 Kosiarkę, 1 siewnik rzędowy Sacka, 1 parnik Reforma, 6 pługów piętrowych Sacka, 4 pługi dwuskibowe Szutz i Bethke i 2 pługi czteroskibowe.
Majątek Felin posiadał także służbę folwarczną w składzie: 1 ekonoma, 1 ogrodnika, 6 fornali (woźniców), 1 pastuch (wypasa zwierzynę) i 5 plantierów. Każdy z nich mógł trzymać tylko jedną krowę. Natomiast czeladź folwarczną stanowiły dziewki i chłopki, których obowiązana jest mieć u siebie cała służba folwarczna. One stanowiły niezbędną pomoc szczególnie przy zbiorze plonów, za która dostawały wynagrodzenie. Właściciel majątku miał także prawo sprowadzić żołnierzy, gdy służba nie nadążała z pracą.

Bibliografia:
F. Witkowski, Felin, W: Księga Pamiątkowa Wystaw Lubelskich, praca zbiorowa, Warszawa 1902.

Tomasz Brzuszkiewicz, Kilka słów o Felinie, [https://ryneklubelski.pl/2013/11/kilka-slow-o-felinie/ – dostęp kwiecień 2014]

historyk, miłośnik historii Lublina. web-developer