Istnieje domniemanie, że słynny kronikarz polski Jan Długosz przebywał wraz z synami Kazimierza Jagiellończyka w murach Zamku Lubelskiego w latach 1473 – 1476. Informację tą podawał przed stu laty Stanisław Krzemiński. Według niego synowie Kazimierza Jagiellończyka przebywali między innymi w Lublinie w miesiącach letnich.

Dopiero ks. Ambroży Wadowski znalazł bardziej prawdopodobne ślady pobytu kronikarza. W archiwach lubelskich odkrył dokumenty świadczące, o pobycie opiekuna książąt w roku 1473 i 1475, a ślady pobytu samych królewiczów odnotowano w całym 1474 roku. Stąd wysnuł przypuszczenie że prawdopodobny pobyt Jana Długosza w Lublinie miał miejsce w latach 1473 – 1475. Dowodem na to miały być sprawy sądowe z 4, 8 i 13 grudnia 1473 roku, w których brali udział Jan Długosz i Stanisław Szydłowiecki (h. Ordowąż, 1405 – 1494, kasztelan żarnowski, radomski; nauczyciel synów królewskich; inicjator procesu przechodzenia miast z prawa polskiego na magdeburskie. – przyp. red.). Podobno w jednej z nich brali udział sami książęta. Następnym dowodem jest list pisany przez Długosza do Mikołaja Lorinesa z zimy 1474 roku i opowiadanie posła weneckiego Ambrożego Contariniego, który złożył wizytę książętom na dworze lubelskim wiosną tego samego roku.  Z relacji Contariniego dowiadujemy się, że wówczas na zamku przebywało 4 książąt t.j. Kazimierz, Albert, Aleksander i Zygmunt. Prawdopodobnie najstarszy z nich Kazimierz wygłosił przemówienie, które bardzo urzekło weneckiego posła. Szczególnie to z jakim szacunkiem odnosił się do Długosza jak i Szydłowieckiego.

Co robili książęta w Lublinie?  Otóż jak już wspomniałem wraz z Janem Długoszem w naszym mieście przebywał również Stanisław Szydłowiecki. Książęta właśnie od nich pobierali nauki, gdy rodzice sprawowali najwyższe wówczas urzędy państwowe. Jan i Stanisław byli ich wychowawcami. Toteż sprawa sądowa w której rzekomo uczestniczyli mogła mieć formę zapoznawczą ze sprawami państwowymi.

Źrodło:

J. Woroniecki, Pobyt Długosza na zamku lubelskim, Lublin 1913 [http://bc.wbp.lublin.pl/dlibra/docmetadata?id=2218&from&dirids=1&ver_id&lp=78&QI – dostęp styczeń 2017]

 

historyk, miłośnik historii Lublina. web-developer